قرض الحسنه از دیدگاه قرآن
قرض دادن در اسلام، از امور مستحبي مؤكد است و ريشه قرآني و
روايي دارد. موضوع قرض در قرآن، در چهارده آيه در سوره هاي
مختلف، همراه انفاق و احسان به صورتهاي مختلف مطرح شده است.
نكته مهم در اين آيات آن است كه هر چند قرض دهنده، مال را به
ظاهر به شخص قرض گيرنده ميدهد و نه به خدا زيرا خداوند نيازي
به قرض گرفتن ندارد تا گرفتاري فرد، خانواده يا جامعهاي را برطرف
كند، ولي خداوند در قرآن، خودش را طرف قرض ميداند؛ گويا قرض
مستقيم به او داده ميشود و اوست كه مال قرض را ميگيرد.
اِنْ تُقْرِضُوا اللّهَ قرضا حَسنا يُضاعِفْهُ لَكُمْ وَ يَغْفِرْلَكُمْ وَ اللّهُ شَكُورٌ حَلِيمٌ
عالِمُ الْغَيْبِ وَ الشِّهادَةِ اَلْعَزيزِ الْحَكيم (تغابن: 17 و 18)
اگر به خدا وام نيكو بدهيد، آن را براي شما چند برابر ميكند و شما
را ميآمرزد و خدا، سپاسگزار، بردبار، داناي نهان و آشكار، عزيز و
استوار است. سوره بقره آیه 245
مَنْ ذَالَّذی یُقرِضُ الله قَرْضاً حَسَناً فَیُضاعِفَهُ لَهُ اَضْعافاً کَثیرَةً
کیست که خدا را وام (قرض الحسنه) دهد و خدا بر او به چندین
برابر بیفزاید.
آیه 39 سوه روم
وَما اتَیْتُمْ مِنْ رِباً لِیَرْبُوا فی اَموالِ النّاسِ فَلایَرْبُوا عِنْدَالله
و آن سودیکه شما به رسم ربا دادید که بر اموال مردم ربا خوار
بیفزائید نزد خدا هرگز نیفزاید.
آیه 130 سوره آل عمران
یا اَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا لا تَاکُلُوا الرِّبا اَضْعافاً مُضاعَفضةً وَ اتَّقُوا اللهَ
لَعَلًَکُمْ تُفْلِحُونَ
ای کسانیکه به دین اسلام گرویدهاید ربا مخورید که دائم سود بر
سرمایه افزائید تا چند برابر شود و از خدا بترسید و ترک این عمل
زشت کنید باشد که سعادت و رستگاری یابید. آیه 161 سوره نساء
وَ اَخْذِهِمُ الرّبوا و قدنهُوا عَنْهُ وَ اَکْلِهِمْ اَمْوالَ النّاسِ بِالْباطلِ وَ اَعْتَدْنا
لِلْکافِرینَ مِنْهُمْ عَذاباً اَلیماً
و هم بدین جهت که ربا میگرفتند در صورتی که از ربا خوردن نهی
شده بودند و هم از آن رو که اموال مردم را باطل (مانند رشوه،
خیانت و سرقت) می خوردند و ما برای کافران آنها مهیا داشته ایم
عذابی بزرگ و دردناک. آیه 18 سوره حدید
اِنَّ الْمُصَّدِّقینَ وَالمُصَّدِّقاتِ وَ اَقْرَضُوا اللهَ قَرضاً حَسَناً یُضاعفُ لَهُمْ وَ
لَهُمْ اَجْرٌ کَریمٌ
همانا مردان و زنانی که در راه خدا به فقیران صدقه و احسان کنند و
به خدا قرض نیکو دهند خدا ثواب آنها را چندین برابر سازد و پاداش
با لطف و کرامت عطا کند. آیه276 سوره بقره
یَمْحَقُ اللهُ الرّبوا و یُرْبی الصَدقاتِ وَاللهُ لا یُحِبُّ کُلَّ کَفّارِ اَثیم
خداوند بی برکت نموده ربا را، و نمو و زیادتی داده صدقات و نظیر
آنرا، خداوند دوست ندارد مردم سخت بی ایمان گنه پیشه را.
رسول خدا (ص) به حضرت علی علیه السلام فرمودند ;
یا علی زمانی بر این مردم میآید که هیچکس از شر ربا در امان
نمیماند و اگر هم ربا خوار نباشد قوائی از ربا دامنگیر او خواهد شد.
به خدا قسم، ربا در بین این امت مخفی تر و پنهانتر است از جای رد
پای مورچه در صفا و مروه. بدترین رباها مسخره کردن و کوچک
شمردن آبروی مؤمنان است. کسی که ربا را حلال بداند و آنرا بگیرد
کافر است و قتلش واجب.مستدرک جلد 2 صفحه 479
پیامبر اکرم (ص) در حدیث 1050 نهج الفصاحه میفرمایند :
کسی که می خواهد خداوند دعایش را مستجاب نماید و غم واندوهش
را برطرف نماید، سعی و تلاش کند غم و اندوه اشخاص تنگدست را
برطرف نماید.
